چطور با هوش مصنوعی از جزوهٔ خود سؤال تمرینی بسازیم؟

وقتی جزوه‌ای را چند بار می‌خوانید، آشنا بودنِ جمله‌ها ممکن است با یادگیری اشتباه گرفته شود. پرسشِ تمرینی کمک می‌کند ببینید بدون نگاه کردن به متن چه چیزی را به یاد می‌آورید و کدام بخش را واقعاً نفهمیده‌اید. هوش مصنوعی می‌تواند از جزوهٔ خودتان سؤال بسازد، به شرط آنکه متنِ ورودی روشن باشد و سؤال‌ها و پاسخ‌نامه را با اصل جزوه کنترل کنید.

متن را چگونه آماده کنیم؟

بخش کوتاهی از جزوه را انتخاب کنید؛ مثلاً دو صفحه دربارهٔ یک مفهوم، نه کلِ ترم. تیترها، تعریف‌ها و مثال‌ها را نگه دارید، اما نامِ دانش‌آموزان، شماره تماس یا یادداشتِ خصوصیِ دیگران را حذف کنید. اگر جزوه عکس یا اسکن است، متنِ استخراج‌شده را پیش از ارسال مرور کنید؛ خطای خواندنِ یک واژه می‌تواند سؤالِ غلط بسازد. راستی‌آزماییِ ادعاهای هوش مصنوعی در اینجا یعنی هر پاسخ باید به جای مشخصی از جزوه یا کتابِ درسی برگردد.

یک درخواستِ نمونه: «فقط از متنِ زیر شش سؤال بساز: دو سؤالِ تعریف، دو سؤالِ کاربرد در مثالِ تازه و دو سؤالِ تشخیصِ خطای رایج. جواب‌ها را در بخشِ جدا بده. اگر موضوعی در متن نیست، از دانشِ بیرونی اضافه نکن و کنار هر پاسخ، عبارت یا بندِ پشتیبان را مشخص کن.» سپس بخشِ پاسخ‌نامه را پنهان کنید و خودتان بدون نگاه کردن جواب دهید.

سؤال خوب چه ویژگی دارد؟

سؤالی که فقط یک جملهٔ جزوه را با جای خالی تکرار می‌کند، حافظهٔ کوتاه‌مدت را می‌سنجد. سؤالِ کاربردی از شما می‌خواهد مفهوم را در وضعیتِ تازه توضیح دهید. اگر مدل پرسشی ساخت که جوابش در متن نبود، آن را حذف کنید یا با منبعِ اصلی اصلاح کنید؛ نباید برای پر شدنِ تعداد، سؤالِ ساختگی نگه دارید.

راهنمای یونسکو دربارهٔ هوش مصنوعی در آموزش بر استفادهٔ انسانی و سنجشِ اخلاقیِ ابزار تأکید دارد. هدفِ این روش واگذاریِ یادگیری نیست؛ برای خودتان آزمون بسازید، پاسخ بدهید و خطا را پیدا کنید. اگر برای یک فصلِ درسی برنامهٔ مطالعهٔ قابل اجرا می‌خواهید، تعدادِ سؤال‌های دشوارِ همین آزمون را معیارِ زمانِ مرور قرار دهید. در پایان، دو سؤالِ اشتباهِ خود را با زبانِ خودتان بازنویسی کنید؛ این کار از خواندنِ دوبارهٔ بی‌هدف مفیدتر است.